60 saniyelik acil kontrol listesi
Sekiz acil belirti: biri bile varsa beklemeden acil servise başvurun, inme belirtisinde hemen 112'yi arayın. Tarayıcınızda çalışır, veri toplamaz.
Aşağıdaki sekiz belirtiden herhangi biri şu anda sizde varsa beklemeyin. Listeyi işaretleyin; biri işaretlenirse ne yapmanız gerektiği görünür.
Bu araç tanı koymaz ve hekim muayenesinin yerini tutmaz; yalnızca olası nedenleri ve bir sonraki adımı anlamanıza yardımcı olur. Girdiğiniz hiçbir bilgi kaydedilmez ya da gönderilmez.
Hemen 112'yi arayın
İşaretlediğiniz belirti inme olabilir. Dakikalar önemlidir: beklemeyin, kendiniz araç kullanarak gitmeyin; hemen 112'yi arayın ve belirtilerin başladığı saati not edin.
Beklemeyin: aynı gün acil servise başvurun
İşaretlediğiniz belirti, sinir dokusunda kalıcı hasar, enfeksiyon, kırık ya da tümör olasılığını düşündürür. Bu durumda ağrı kesici alıp beklemek, fizik tedavi ya da masaj zaman kaybettirir. Beklemeden en yakın acil servise başvurun. Bacaklarınızda güçsüzlük, idrar veya dışkı kontrolünde bozulma varsa kendiniz araç kullanmayın; bir yakınınızdan yardım isteyin ya da 112'yi arayın. Yanınıza kullandığınız ilaçların listesini ve varsa görüntüleme sonuçlarınızı alın.
Listedeki belirtilerden hiçbiri yoksa
Bu liste omurga kaynaklı acil durumları içerir; her acil durumu kapsamaz. Göğüste baskı, nefes darlığı ya da terlemeyle birlikte ağrı; ani başlayan, yırtılır tarzda sırt veya karın ağrısı; boyuna darbe ya da ani boyun hareketi sonrası şiddetli boyun veya ense ağrısıyla birlikte baş dönmesi, çift görme, konuşma ya da yutma bozukluğu; aniden başlayan çok şiddetli baş ağrısı ya da ateşle birlikte ense sertliği varsa hemen112'yi arayın.
Kanser öyküsü olan kişide yeni başlayan omurga ağrısı, açıklanamayan kilo kaybı, geceleri uyandıran ve dinlenmekle geçmeyen ağrı, 20 yaşından küçük ya da 55 yaşından büyük kişide ilk kez başlayan, nedeni belirsiz şiddetli ağrı, yavaş ilerleyen el beceriksizliği ya da yürürken dengesizlik, kola veya bacağa yayılan ağrıyla birlikte uyuşma ya da hafif güçsüzlük varsa bir hafta içinde hekime başvurun. Ağrınız giderek artarsa ya da altı haftayı aşarsa da hekime başvurun; listedeki belirtilerden biri sonradan ortaya çıkarsa beklemeyin.Belirti yönlendirici ile olası nedenlere bakabilirsiniz.
Betik kapalı: listedeki belirtilerden biri varsa beklemeden, aynı gün acil servise başvurun; inme belirtisinde hemen 112'yi arayın.
Kaynaklar
- Lavy C ve ark. Cauda equina syndrome. BMJ 2009;338:b936. · DOI: 10.1136/bmj.b936
- Downie A ve ark. Red flags to screen for malignancy and fracture in patients with low back pain: systematic review. BMJ 2013;347:f7095. · DOI: 10.1136/bmj.f7095
- Berbari EF ve ark. 2015 IDSA clinical practice guidelines for native vertebral osteomyelitis in adults. Clin Infect Dis 2015;61:e26-e46. · DOI: 10.1093/cid/civ482
- Fehlings MG ve ark. A clinical practice guideline for the management of patients with degenerative cervical myelopathy. Global Spine J 2017;7(3S):70S-83S. · DOI: 10.1177/2192568217701914
- NICE NG234. Spinal metastases and metastatic spinal cord compression. 2023.
- NICE NG128. Stroke and transient ischaemic attack in over 16s: diagnosis and initial management. 2019.